کم گوی و گزیده گوی

دوشنبه 11 بهمن 1389 ساعت 18:28
چاپ PDF

کم گوی و گزیده گوی، چون در

آنچه تاکنون درباره فیلمنامه نویسی در این جزوه آمده، اصول و یا فرمولی است که طی تکرار در اجرا و تأثیر مثبت آن بر مخاطب، تبدیل به قواعدی غیرقابل انکار در جهت ساختار معمول فیلمنامه، شده است. در چنین ساختاری، همه عناصر در خدمت ساختمان دراماتیک فیلمنامه قرار دارد و آنچه که خارج از قواعد مربوطه وارد فیلمنامه شود، ساختمان دراماتیک قصه را متزلزل خواهد کرد. سینما از چند وجه قابل بررسی است. وجه سرگرمی، وجه اندیشه و وجه سومی که در برگیرنده هردو باشد. اما فیلم کوتاه در برابر فیلم بلند و سریال که تأثیر گسترده ای بعنوان یک رسانه در سطح جهان دارد، در وجه تفکر و اندیشمندانه اش بیشتر ارزیابی می شود، و آنچه که باعث تفکر و معرفت درون می گردد، عموماً ساختار شکن، نا متعارف و تأویل پذیر است. بهمین دلیل فیلم کوتاه عموماً اثری است جسورانه در ساختاری تجربه نشده و البته مبتنی بر ایده هایی بکر و گاهی نیز انتزاعی و تجریدی. اگر چه این یک قاعده مطلق در خصوص فیلم کوتاه نیست، ولیکن از دریچه تفکر و اندیشه، جذاب تر و تأثیر گذار تر خواهد بود.

فیلم کوتاه نسخه ای مینیاتوری از یک فیلم بلند نیست.

فیلم کوتاه، قدمهای اولیه برای پرش به فیلم بلند و حرفه ای نیست.

فیلم کوتاه، سینمایی است مستقل با هویتی مختصص بخود. پس می تواند همه قواعد مربوط به فیلم را نادیده بگیرد، البته نه از روی عدم شناخت، بلکه اتفاقاً از روی شناخت دقیق قواعد و الگوهای معمول. این ویژگی در فیلم کوتاه می تواند شامل همه بخش های مربوط به ساخت فیلم باشد، از جمله فیلمنامه.

آنچه که موجب تمایز بین رمان و داستان کوتاه است، تا آنجا که به عناصر بصری مربوط است، در تفاوت بین فیلم بلند و فیلم کوتاه نیز مصداق دارد.

فیلم کوتاه در مقطعی از زمان می گذرد، تحول شخصیت در آن بسیار ناچیز است و انتخاب بازیگر و شخصیت در فیلم کوتاه متکی بر تیپ و نشانه هایی است و فیلمساز فرصت زیادی به جهت آشکار شدن لایه های مختلف شخصیت در اختیار ندارد.

فیلم کوتاه عمدتاً اثری تجربی در همه اجزا ساخت است، و بهمین دلیل بیشتر در گستره سینمای مولف جای می گیرد و بنابراین بهتر است فیلمنامه کوتاه توسط کسی نوشته شود که خود سازنده آن است.

ایده در فیلم کوتاه مهمترین عنصری است که هویت فیلم کوتاه را نمایان می سازد. گاهی این ایده در یک نمای طولانی برداشت می شود که باعث حذف عنصر تدوین در روند ساخت فیلم می گردد و گاهی نیز این ایده مبتنی بر زیباشناسی تدوین شکل می گیرد. فیلم کوتاه اثری است شخصی و متأثر از دغدغه های درونی فیلمساز. فیلم کوتاه نگران گیشه و بازگشت سرمایه نیست. فیلم کوتاه محصول عاشقانه گروهی است که اندیشه خود را با ابزار سینما بیان می کنند. در نتیجه فیلمنامه، بازیگری، طراحی صحنه، دکور، دکوپاژ، نور، صدا، تصویر و تدوین بیشتر از دریچه ذهن فیلمساز معنی می گردد نه از دریچه قواعد و اصول پذیرفته شده سینما، پس نگران این نباشید که چگونه فیلمی کوتاه بسازید که مبتنی بر اصول فیلمسازی باشد، بلکه نگران آن باشید که چگونه فیلمتان را بر اساس الگویی بنا کنید که تأثیر تجربه نشده ای را بر مخاطب بگذارد، چه فیلم کوتاه داستانی و چه فیلم کوتاه مستند.

آنچه که در فیلم کوتاه اهمیت دارد این است که هر مخاطب را بطور نا خودآگاه به سمت جریان سیالی از مضمون قیلم سوق دهد، که خود تمام کننده اثر باشد و از این طریق تأثیر حضور در شکل گیری اثر را تجربه کند. دخالت هر مخاطب در سرنوشت مفهومی یک اثر هنری، مهمترین عامل در جهت تکثرگرایی خواهد بود. و هر اثر با چنین ویژگی به مثابه هزاران اثر خواهد بود.

مسعود امامی

| + - | RTL - LTR

آمار بازدید